John C. Maxwell ผู้เชี่ยวชาญด้านความเป็นผู้นำ กล่าวไว้ใน The 5 Levels of Leadership เล่มนี้ว่า ผู้นำที่แท้จริงไม่ใช่เพียง การได้ตำแหน่งแล้วจบ ความจริงการได้รับเลือกให้ได้รับตำแหน่ง ที่อยู่เหนือคนอื่นเป็นเพียงระดับต่ำสุดของความเป็นผู้นำ ซึ่งมีทั้งหมด 5 ระดับเท่านั้น ผู้นำที่เป็น “มากกว่า” เจ้านาย คือคุณสามารถทำให้คนอื่นๆ ทำตาม ไม่ใช่เพียงเพราะว่าเขาจำเป็นต้องทำ หากแต่ ผู้นำต้องมีฝีมือและความสามารถในการผูกใจคนและสร้างแรงบันดาล ใจ ผู้นำต้องสามารถช่วยให้คนอื่นพัฒนาตัวเองเพื่อเป็นผู้นำในอนาคต ได้ ถ้าหากคุณเป็นผู้นำที่มีทั้งฝีมือและการเสียสละ เมื่อนั้นคุณจึงจะก้าวขึ้นสู่จุดสูงสุดของการเป็นผู้นำได้

ผู้นำมี 5 ระดับ

1. Position ระดับต่ำสุดของความเป็นผู้นำ คนที่ได้เป็นผู้นำ เพราะตำแหน่ง คนอื่นๆ ทำตามคุณ เพราะต้องทำตามคำสั่ง

2. Permission เป็นผู้นำที่คนทำตาม เพราะเขาต้องการจะทำ

3. Production เป็นผู้นำที่คนทำตาม เพราะยอมรับนับถือในความเป็นคนดีมีฝีมือที่แท้จริงของผู้นำ และเห็นผลงานที่ผู้นำทำให้แก่องค์กรและส่วนรวม

4. People Development เป็นผู้นำที่คนทำตาม เพราะเป็นผู้นำที่ช่วยสร้างคนอื่นให้เป็นผู้นำ

5. Pinnacle ผู้นำระดับสูงสุดและไปถึงได้ยากที่สุดคือสุดยอด ผู้นำที่คนทำตาม เพราะศรัทธาในตัวตนของผู้นำและคุณค่าในตัวผู้นำ

ผู้นำที่มีแต่หัวโขน

เนื่องจากผู้นำที่ได้เป็นผู้นำเพราะตำแหน่ง นับเป็นผู้นำระดับ ต่ำสุดในทั้งหมด 5 ระดับ จึงเป็นผู้นำที่มีด้านลบหลายประการ

– ไม่เก่งสมกับตำแหน่งที่มี เมื่อคุณได้เป็นผู้นำหรือมีตำแหน่ง คนทั่วไปจะคาดหวังว่า คุณจะมีความสามารถเหมาะสมกับตำแหน่ง แต่ข้อเท็จจริงที่พบเสมอคือ คนที่ได้เป็นผู้นำเพราะตำแหน่งมักจะไม่เก่งสมกับตำแหน่ง

– ผู้นำที่ต้องอาศัยตำแหน่งในการนำคนอื่น มักลดคุณค่าของ คนอื่น ผลเสียที่เกิดขึ้นคือ ขวัญกำลังใจของพนักงานที่อยู่ใต้ผู้นำคนนั้นจะตกต่ำ

– ผู้นำที่มีแต่หัวโขน มักพึ่งการเล่นการเมืองในองค์กร เพราะกลัวจะหลุดจากเก้าอี้ เมื่อใดที่ผู้นำเห็นตำแหน่งสำคัญกว่าการผูกใจ คน สภาพแวดล้อมภายในองค์กรนั้นๆ จะเต็มไปด้วยการเล่นการเมือง ในองค์กร ผู้นำที่ได้มาเพราะตำแหน่งจะเน้นการควบคุมบังคับ มากกว่าการชักจูงให้เกิดการมีส่วนร่วม

– ผู้นำที่ยึดติดกับตำแหน่งจะปกป้องสิทธิ์ของตนเต็มที่ แต่ไม่สนใจทำหน้าที่ผู้นำให้ดี ผู้นำประเภทนี้มองเห็นคนอื่นเป็นผู้รับใช้ให้แก่ตัวเขา แทนที่จะพยายามรับใช้ส่วนรวม ผู้นำประเภทนี้จึงไม่สามารถสร้างทีมเวิร์กที่ดีหรือบรรยากาศการทำงานที่สร้างสรรค์ได้

ไม่มีใครสามารถเสแสร้งเป็นผู้นำระดับ 3

ผู้นำระดับ 3 เป็นผู้นำที่แสดงฝีไม้ลายมือให้เป็นที่ประจักษ์ สามารถสร้างผลงานและความสำเร็จให้แก่องค์กรได้อย่างเด่นชัด ความสามารถของผู้นำระดับ 3 เป็นคุณสมบัติที่ช่วยแยกผู้นำที่แท้จริงออกจากผู้นำระดับ 1 ที่มีแต่หัวโขน แต่ไม่มีความสามารถที่ แท้จริงได้ ผู้นำระดับนี้ได้รับการยอมรับนับถือและมีอำนาจเหนือจิตใจคนอย่างแท้จริง โดยไม่ต้องอาศัยตำแหน่ง

ไม่มีผู้นำคนใดที่สามารถเสแสร้งเป็นผู้นำระดับ 3 ได้ เพราะผู้นำระดับนี้ต้องวัดกันด้วยฝีมือที่แท้จริง จะปรากฏอย่างชัดเจนในรูปผลงานหรือผลกำไรของบริษัทที่ดีขึ้น ผู้นำระดับ 3 สามารถกำหนด เป้าหมายได้ด้วยตัวเอง และมักทำผลงานทะลุเป้า มีความสามารถในการกระตุ้นและสร้างกำลังใจให้ตัวเอง โดยไม่ต้องอาศัยคนอื่น ผลก็คือคนอื่นๆ เต็มใจจะทำตามผู้นำระดับนี้ก่อให้เกิดบรรยากาศการทำงานที่มุ่งสู่ความสำเร็จ ผู้นำระดับ 3 ทำให้ทีมเวิร์กแข็งแกร่ง

กฎการเป็นผู้นำ

หลักการบางประการของการเป็นผู้นำที่แท้จริง

– กฎการยอมรับนับถือ หมายถึงคนเราจะยอมทำตามคนที่แข็งแกร่งกว่าตัวเองเท่านั้น ผู้นำระดับ 3 สร้างผลงานโดดเด่นชัดเจนให้องค์กร มองเห็นและจับต้องได้ ทำให้องค์กรดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด หรือมีประสิทธิภาพมากขึ้น หรือมีผลกำไรมากขึ้น สร้างความยอมรับนับถือในฝีมือให้แก่คนอื่นๆ ในองค์กร ทำให้อยากทำตามผู้นำ

– กฎของแม่เหล็ก ตัวคุณเป็นอย่างไร ก็จะดึงดูดคนชนิดเดียวกันให้เข้ามาหาคุณ สิ่งหนึ่งที่ดีที่สุดที่เกิดขึ้นกับผู้นำระดับ 3 คือ เขาจะสามารถดึงดูดคนดีมีความสามารถที่เหมือนกับตัวเขาเข้ามาในทีม ทำให้สามารถสร้างผลงานที่ดียิ่งขึ้นไปอีกไม่รู้จบ

– กฎการเอาเยี่ยงอย่าง คนจะทำตามสิ่งที่เขาเห็น ไม่มีแรงกระตุ้นใดจะดีไปกว่าเมื่อผู้นำทำตัวเป็นตัวอย่างที่ดี

– กฎแห่งชัยชนะ ผู้นำระดับ 3 มักค้นพบวิธีที่จะนำไปสู่ชัยชนะเสมอ ทำให้ใครๆ ก็อยากทำงานกับเขา

– กฎแห่งการเสียสละ ผู้นำต้องยอมสละสิทธิพิเศษบางอย่าง เพื่อก้าวสูงขึ้น

สุดยอดผู้นำ

ผู้นำระดับสูงสุดระดับ 5 ไม่ใช่จะเป็นกันได้ง่ายๆ ต่อไปนี้เป็นคำแนะนำบางประการ สำหรับผู้ที่ต้องการก้าวขึ้นสู่สุดยอดผู้นำ ระดับ 5 ระดับสูงสุดของผู้นำ

– รักษาความอ่อนน้อมถ่อมตนและไม่ทำตัวเป็นน้ำเต็มแก้ว อันตรายที่สุดของการก้าวขึ้นสู่ผู้นำระดับ 5 คือ การที่คุณคิดว่าคุณได้ก้าวขึ้นมาถึงจุดสูงสุดแล้ว และคุณรู้คำตอบทุกอย่างแล้ว ไม่ต้องการให้ใครมาสั่งมาสอนอีก

– รักษาจุดแข็ง ถ้าหากคุณสามารถก้าวขึ้นมาถึงผู้นำระดับ 5 ได้ นั่นย่อมแสดงว่า คุณได้เป็นเจ้าของทักษะความสามารถที่ยอดเยี่ยมบางอย่าง นั่นก็คือจุดแข็งของคุณที่ทำให้คุณมีวันนี้ จงวิเคราะห์ว่าจุดแข็งของคุณคืออะไรและรักษามันไว้และใช้ประโยชน์ จากมันให้มากที่สุด

– ทำแต่สิ่งที่คุณทำได้ มีงานบางอย่างเท่านั้นที่มีแต่เพียงผู้นำระดับสูงสุดเท่านั้นที่มีฝีมือเพียงพอจะทำได้ วิเคราะห์ว่างานเหล่านั้นมีอะไรบ้าง และแน่ใจว่าคุณได้ให้ความสำคัญสูงสุดกับการ ทำงานเหล่านั้น

– คุณจะทิ้งอะไรให้คนข้างหลัง Alfred Nobel คงเป็นเพียง คนไม่กี่คนในโลกที่ได้มีโอกาสอ่านข่าวมรณกรรมของตัวเองในหนังสือพิมพ์ ซึ่งเกิดขึ้นจากการลงข่าวผิดพลาดของหนังสือพิมพ์ อย่างไรก็ตาม ความผิดพลาดนี้กลับทำให้เขาคิดได้ และเปลี่ยนจาก การผลิตระเบิดไปเป็นการมอบรางวัลให้แก่นักวิทยาศาสตร์และรัฐบุรุษที่ทำงานเพื่อการพัฒนาและสันติภาพ และนั่นก็คือประวัติและที่มาของรางวัล Nobel อันทรงเกียรตินั่นเอง

Advertisements